Wat is eigenaarschap? Betekenis, definitie en voorbeelden in organisaties

Wat is de betekenis van eigenaarschap?

Eigenaarschap betekent dat iemand zich ergens over ontfermt en de volledige verantwoordelijkheid neemt voor het eindresultaat.

In organisaties wordt het woord eigenaarschap vaak veel gebruikt. Tegelijkertijd is het voor veel mensen niet precies duidelijk wat ermee bedoeld wordt. En als medewerkers niet weten wat eigenaarschap betekent, hoe kunnen ze het dan laten zien?

Eigenaarschap gaat verder dan je verantwoordelijk voelen. Het betekent dat je je echt ontfermt over het eindresultaat.

Iemand kan zich namelijk heel verantwoordelijk voelen, totdat het misgaat. Dan ligt het ineens aan de ander, aan de situatie of aan het systeem. Echt eigenaarschap betekent dat je je ook over het eindresultaat ontfermt als het niet meteen gaat zoals je gehoopt had.

En met het eindresultaat bedoel ik natuurlijk het resultaat dat de leidinggevende voor ogen heeft. Je hebt vast weleens meegemaakt dat iemand eigenaarschap nam voor iets waarvan jij dacht: dat is nou net niet de bedoeling.

Als je wilt dat mensen eigenaarschap nemen, is het dus belangrijk dat duidelijk is wat je van mensen verwacht. Wanneer de betekenis van eigenaarschap helder is, wordt het voor medewerkers makkelijker om dat eigenaarschap ook daadwerkelijk te laten zien.

Waarom eigenaarschap een jeukwoord werd

Eigenaarschap tonen werd in 2018 uitgeroepen tot het ergste kantoorwoord van het jaar.

Dat gebeurde in een verkiezing van Japke d. Bouma. Zij schrijft veel over kantoorwoorden en heeft een boek met de titel Ga lekker zelf in je kracht staan.

Volgens haar is eigenaarschap een typisch kantoorjeukwoord. Dat heeft een paar redenen:

• het is vaak onduidelijk wat ermee bedoeld wordt
• niemand weet precies hoe je het moet doen
• het klinkt belangrijk maar blijft vaag
• mensen durven vaak niet te vragen wat het betekent

Als medewerkers niet weten wat eigenaarschap is, hoe kunnen ze het dan tonen?

Wat medewerkers doen als ze eigenaarschap nemen

Wanneer medewerkers eigenaarschap nemen zie je meestal twee dingen.

Ten eerste vinden ze het zelf belangrijk.
Ten tweede voelen ze een bepaalde urgentie.

Veel mensen vinden dingen belangrijk. We vinden het bijvoorbeeld belangrijk om gezond te blijven of fit te zijn.

Alleen iets belangrijk vinden betekent nog niet dat er eigenaarschap ontstaat. Eigenaarschap ontstaat vaak pas wanneer mensen voelen dat het echt niet anders kan.

Wanneer mensen eigenaarschap nemen

Mensen nemen eigenaarschap op het moment dat mensen voelen en begrijpen dat er iets moet veranderen.

Dat ze niet kunnen blijven doen wat ze altijd deden.

Dat gevoel van urgentie zorgt ervoor dat mensen zich ergens echt over gaan ontfermen.

Een voorbeeld van eigenaarschap uit het dagelijks leven

Een voorbeeld dat dit duidelijk maakt komt van de tandarts.

Jarenlang zei mijn tandarts dat ik tandenstokers moest gebruiken of moest flossen. Ik wist dat dat belangrijk was. Gezonde tanden zijn belangrijk.

Toch deed ik het niet.

Totdat de tandarts een keer bezig was en het pijn deed. Toen voelde ik dat het echt belangrijk was. Ze legde uit wat er gebeurt als je ouder wordt en wat er met je tandvlees kan gebeuren.

Op dat moment begreep ik dat het echt nodig was om iets te veranderen. Vanaf dat moment ging ik tandenstokers gebruiken.

Niet omdat ik het ineens belangrijker vond dan daarvoor. Dat vond ik al jaren.

Maar omdat ik voelde, mijn pijn!!, dat het echt nodig was. Dat is met eigenaarschap in organisaties precies zo.

Waarom medewerkers soms geen eigenaarschap nemen

Veel organisaties zeggen tegen medewerkers dat ze eigenaarschap moeten tonen. Maar zolang niet duidelijk is wat eigenaarschap betekent, blijft het een vaag begrip.

Medewerkers weten dan niet waar ze zich precies over moeten ontfermen. Laat staan dat ze de urgentie begrijpen en voelen.

En zolang dat niet helder is, wordt het lastig om eigenaarschap te laten zien.

Wat leidinggevenden kunnen doen om eigenaarschap te bevorderen

Wat kun jij, als leidinggevende, doen zodat medewerkers zich ergens echt over ontfermen en de volledige verantwoordelijkheid nemen? Bekijk deze video om te zien wat jij kunt doen om eigenaarschap bij medewerkers te vergroten.

Lezing of workshop over eigenaarschap

Martine Veeger

Martine Veeger

Ik geef interactieve sessies en keynotes over eigenaarschap waarin we samen onderzoeken hoe je als organisatie echt stappen kunt zetten. Geen abstracte theorie, maar herkenbare voorbeelden, humor en praktische inzichten.

Ben je op zoek naar een spreker over eigenaarschap? Bekijk hier mijn lezingen en workshops over eigenaarschap. Of maak meteen een vrijblijvende afspraak via deze link.

Ik denk graag met je mee over een lezing, sessie of teamdag die past bij jullie organisatie.

Dit vind je misschien ook interessant

De valkuil van even helpen

De valkuil van even helpen

Veel leidinggevenden zijn druk.
Niet alleen met wat echt belangrijk is, maar ook met kleine dingen die ze “net zo goed even zelf kunnen doen”.

Dat lijkt handig.
Tot je merkt dat jij steeds voller raakt en je team juist minder beweegt.

Waarom doen we dat eigenlijk.
En wat vermijden we soms door even te helpen.

De verantwoordelijkheid terugleggen

De verantwoordelijkheid terugleggen

Leidinggevenden nemen vaak onbewust verantwoordelijkheid over van hun team.
Daardoor raken zij zelf overbelast en blijft eigenaarschap bij medewerkers op de achtergrond.
Door vragen terug te leggen, ruimte te geven voor ongemak en te vertragen ontstaat er meer initiatief en verantwoordelijkheid in het team.
Eigenaarschap groeit wanneer je stopt met dragen wat niet van jou is.